Truy cập

Hôm nay:
1
Hôm qua:
0
Tuần này:
1
Tháng này:
0
Tất cả:
230619

Di tích Kiến trúc - Nghệ thuật cấp tỉnh Đình Đồng Bào

Đăng lúc: 04/11/2022 (GMT+7)
100%

Hãy đến với đình Đồng Bào, Di tích Kiến trúc – Nghệ thuật cấp tỉnh.

1. Tên gọi: Di tích Di tích Kiến trúc - Nghệ thuật Đình Đồng Bào.

2. Địa điểm: Đình Đồng Bào toạ lạc trên mảnh đất bằng phẳng ở trung tâm làng Đồng Bào xã Thiệu Minh (nay là xã Minh Tâm), huyện Thiệu Hoá, tỉnh Thanh Hoá.

Xã Thiệu Minh trước cách mạng tháng Tám thuộc tổng Xuân Lai, phủ Thiệu Hoá gồm các làng Ngô Xá Thượng, Ngô xá Hạ, Hà Thanh. Năm 1946 thành lập xã Đại Đồng, các làng trên đổi thành làng Đồng Bào, Đồng Chí, Đồng Minh. Năm 1953 – 1954, ba làng trên thuộc xã Thiệu Minh.

Làng Đồng Bào (Kẻ Ngò) từ đầu thế kỷ XIX là thôn Sơn Thượng xã Ngô Xá. Đời Đồng Khánh (1885 – 1888) thôn Sơn Thượng được tách ra thành thôn Thượng và thôn Hạ thuộc xã Ngô Xá, tổng Lôi Dương, huyện Lôi Dương, phủ Thọ Xuân. Năm Thành Thái thứ 8 (1897) tách tổng Lôi Dương thành 2 tổng Xuân Lai và Lôi Dương. Năm Thành Thái thứ 12 (1900) được chuyển về phủ Thiệu Hoá, tổng Lôi Dương đổi thành tổng Xuân Phong, thôn Thượng xã Ngô Xá thuộc tổng Xuân Lai. Năm 1946, lập xã Đại Đồng, Ngô Xá Thượng đổi thành làng Đồng Bào, thuộc xã Đại Đồng. Năm 1954, làng Đồng Bào thuộc xã Thiệu Minh

Từ thành phố Thanh Hoá đi về hướng Tây, theo quốc lộ 45 qua Rừng Thông, đến Ngã Ba Chè đi thằng vào tỉnh lộ 515, qua Thiệu Vận, qua Hậu Hiền, rẽ phải vào xã Thiệu Minh cũ, đi khoảng 2 km đến làng Đồng Bào. Đình Đồng Bào nằm ở Trung tâm làng Đồng Bào.

3. Phận loại Di tích

Đình Đồng Bào thuộc loại Di tích Kiến trúc – Nghệ thuật được UBND tỉnh công nhận (Di tích cấp tỉnh).

4. Sự kiện, nhân vật lịch sử, đặc điểm Di tích.

Theo các cụ kể truyền lại, đình Đồng Bào chỉ đảm nhiệm chức năng hành chính, hội họp của làng, việc thờ cúng thường nhật các vị thần trong làng ở Nghè (nằm trên cánh đồng phía Tây của làng (giữa làng và thôn Toán Thành xã Thiệu Toán). Hàng năm cứ đến ngày 10 thàng 3 âm lịch dân làng rước thánh vị của thần Nguyễn Quốc Oai (Thành hoàng của làng) về đình tế lễ. Sau buổi lễ làng lại rước thánh về nơi cũ.

Nhân vật Nguyễn Quốc Oai, vị tướng có công dẹp giặc giữ nước, khai canh lập ấp, được nhân dân tôn thờ làm thành hoàng làng. Cho đến nay, nhân vật này chỉ nghe dân gian truyền tụng, chưa có nguồn sử liệu cụ thể nào còn lưu giữ về hành trạng của thần.

Trước đây ngôi Nghè ở phía Tây làng, gần chân dê thờ Thành Hoàng làng, có quy mô lớn, nghè được xây dựng hình chuôi vồ, gồm Tiền đường và Hậu cung. Tiền đường 3 gian, 2 chái Hậu cung một gian làm bằng gỗ quý. Toàn bộ khối kiến trúc của Nghè làm theo lối chồng rường kẻ bẩy, được chạm trổ hoa văn tinh xảo. Tiền đường đặt quan văn, võ, nghê đá, có lọng xanh cắm trên mái rùa. Hậu cung đặt ngai thờ linh vị thành hoàng. Đến năm 1936 đo đình xuống cấp, địa phương dỡ Nghè về xây dựng lại ngôi đình hiện nay, đòng thời chuyển bàn thờ thành hoàng về để thờ tại đình.

5. Tổng quan về đình Đồng Bào

- Diện tích khuôn viên đất đai: 271,5 m2, thửa 409, tờ bản đồ số 08, xã Thiệu Minh, tỉ lệ 1/2000, đo vẽ năm 2010.

- Chủ sở hữu đất đai: UBND xã Minh Tâm.

- Kiến trúc: Nhà đại đình dựng theo hướng Đông, có kiến trúc chữ Nhất, nền cao hơn mặt là 0,2 m

Đình được cấu tạo 3 gian, 2 dĩ có chiều dài 11 m, chiều rộng 7,2 m, diện tích 79,2 m2

Phía trước đình, cả 3 gian trước kia đều thông thoáng, nhưng đến những năm 1960, hợp tác xã nông nghiệp xây cuốn cót 2 gian hồi, gian giữa để trống. Năm 1983 làng Đồng Bào dùng làm nhà văn hoá và nơi hội họp của làng nên đã trổ 2 cửa ở 2 gian đầu hồi, 1 cửa chính ở gian giữa, 1 cửa ở đầu đốc phía nam.

Tổng thể ngôi đình có 16 cột gỗ: 8 cột cái, gồm 2 hàng cột cái trước, sau; 6 cột quân gồm 4 cột quân trước và 2 cột quân ở vì 2, vì 3, trốn 2 cột quân ở vì 1 và vì 4. Đình gồm 3 gian, 4 vì kèo gỗ, mỗi vì có 4 cột có kết cấu cân đối và đối xứng nhau, gồm 2 gian đầu đối xứng với 2 gian cuối, đối xứng nhau quan gian giữa, các vì kèo liên kết nhau theo kiểu giả chiêng, chồng rường, kẻ hiên. Tất cả cả vì kèo đều được liên kết với nhau theo một kiểu cấu trúc khung gỗ chắc chắn….

Đình Đồng Bào có không gian kiến trúc phong phú, thể hiện ở các đề tài trang trí phủ trên các cấu kiện gỗ như trụ đứng, xà nách, xà hạ ở gian giữa, kẻ hiên, bẩy sau, các con rường.

Đình Đồng Bào là di tích Kiến trúc – Nghệ thuật cấp tỉnh, có kiến trúc tiêu biểu, có chữ “Thức” kiến trúc thuần Việt về kỹ thuật kết cấu gỗ: Đề tài trang trí các hình con vật long, lân, chữ thọ, lá cúc cách điệu, xà lòng, xà hạ, đục lá lật, chạm kênh, chạm bong …. Thể hiện phong cách kiến trúc dân gian truyền thống.

Những chạm khắc gỗ ở đình Đồng Bào mà nghệ nhân thể hiện vừa giàu hình ảnh biểu đạt trực quan trong không gian truyền thống thờ thành hoàng làng, vừa giàu tính tưởng tượng, mang nhiều giá trị nghệ thuật.

Đình Đồng Bào là một công trình thể hiện được kết cấu kiến trúc và các mảng chạm khắc thể hiện tâm tư, nguyện vọng của quần chúng lao động thông qua bàn tay tài hoa của nghệ nhân gắn với đời sống tinh thần gàn gũi với thiên nhiên, lịch sử và con người.

Xin mời quý khách gần xa hãy đến với đình Đồng Bào để hiểu thêm về văn hoá truyền thống của cha ông và tham quan làng Đồng Bào, một miền quê cách mạng, hiếu khách, một trong những làng văn hoá cấp tỉnh, thôn nông thôn mới kiểu mẫu đầu tiên của huyện Thiệu Hoá

Trần Cảnh

Di tích Kiến trúc - Nghệ thuật cấp tỉnh Đình Đồng Bào

Đăng lúc: 04/11/2022 (GMT+7)
100%

Hãy đến với đình Đồng Bào, Di tích Kiến trúc – Nghệ thuật cấp tỉnh.

1. Tên gọi: Di tích Di tích Kiến trúc - Nghệ thuật Đình Đồng Bào.

2. Địa điểm: Đình Đồng Bào toạ lạc trên mảnh đất bằng phẳng ở trung tâm làng Đồng Bào xã Thiệu Minh (nay là xã Minh Tâm), huyện Thiệu Hoá, tỉnh Thanh Hoá.

Xã Thiệu Minh trước cách mạng tháng Tám thuộc tổng Xuân Lai, phủ Thiệu Hoá gồm các làng Ngô Xá Thượng, Ngô xá Hạ, Hà Thanh. Năm 1946 thành lập xã Đại Đồng, các làng trên đổi thành làng Đồng Bào, Đồng Chí, Đồng Minh. Năm 1953 – 1954, ba làng trên thuộc xã Thiệu Minh.

Làng Đồng Bào (Kẻ Ngò) từ đầu thế kỷ XIX là thôn Sơn Thượng xã Ngô Xá. Đời Đồng Khánh (1885 – 1888) thôn Sơn Thượng được tách ra thành thôn Thượng và thôn Hạ thuộc xã Ngô Xá, tổng Lôi Dương, huyện Lôi Dương, phủ Thọ Xuân. Năm Thành Thái thứ 8 (1897) tách tổng Lôi Dương thành 2 tổng Xuân Lai và Lôi Dương. Năm Thành Thái thứ 12 (1900) được chuyển về phủ Thiệu Hoá, tổng Lôi Dương đổi thành tổng Xuân Phong, thôn Thượng xã Ngô Xá thuộc tổng Xuân Lai. Năm 1946, lập xã Đại Đồng, Ngô Xá Thượng đổi thành làng Đồng Bào, thuộc xã Đại Đồng. Năm 1954, làng Đồng Bào thuộc xã Thiệu Minh

Từ thành phố Thanh Hoá đi về hướng Tây, theo quốc lộ 45 qua Rừng Thông, đến Ngã Ba Chè đi thằng vào tỉnh lộ 515, qua Thiệu Vận, qua Hậu Hiền, rẽ phải vào xã Thiệu Minh cũ, đi khoảng 2 km đến làng Đồng Bào. Đình Đồng Bào nằm ở Trung tâm làng Đồng Bào.

3. Phận loại Di tích

Đình Đồng Bào thuộc loại Di tích Kiến trúc – Nghệ thuật được UBND tỉnh công nhận (Di tích cấp tỉnh).

4. Sự kiện, nhân vật lịch sử, đặc điểm Di tích.

Theo các cụ kể truyền lại, đình Đồng Bào chỉ đảm nhiệm chức năng hành chính, hội họp của làng, việc thờ cúng thường nhật các vị thần trong làng ở Nghè (nằm trên cánh đồng phía Tây của làng (giữa làng và thôn Toán Thành xã Thiệu Toán). Hàng năm cứ đến ngày 10 thàng 3 âm lịch dân làng rước thánh vị của thần Nguyễn Quốc Oai (Thành hoàng của làng) về đình tế lễ. Sau buổi lễ làng lại rước thánh về nơi cũ.

Nhân vật Nguyễn Quốc Oai, vị tướng có công dẹp giặc giữ nước, khai canh lập ấp, được nhân dân tôn thờ làm thành hoàng làng. Cho đến nay, nhân vật này chỉ nghe dân gian truyền tụng, chưa có nguồn sử liệu cụ thể nào còn lưu giữ về hành trạng của thần.

Trước đây ngôi Nghè ở phía Tây làng, gần chân dê thờ Thành Hoàng làng, có quy mô lớn, nghè được xây dựng hình chuôi vồ, gồm Tiền đường và Hậu cung. Tiền đường 3 gian, 2 chái Hậu cung một gian làm bằng gỗ quý. Toàn bộ khối kiến trúc của Nghè làm theo lối chồng rường kẻ bẩy, được chạm trổ hoa văn tinh xảo. Tiền đường đặt quan văn, võ, nghê đá, có lọng xanh cắm trên mái rùa. Hậu cung đặt ngai thờ linh vị thành hoàng. Đến năm 1936 đo đình xuống cấp, địa phương dỡ Nghè về xây dựng lại ngôi đình hiện nay, đòng thời chuyển bàn thờ thành hoàng về để thờ tại đình.

5. Tổng quan về đình Đồng Bào

- Diện tích khuôn viên đất đai: 271,5 m2, thửa 409, tờ bản đồ số 08, xã Thiệu Minh, tỉ lệ 1/2000, đo vẽ năm 2010.

- Chủ sở hữu đất đai: UBND xã Minh Tâm.

- Kiến trúc: Nhà đại đình dựng theo hướng Đông, có kiến trúc chữ Nhất, nền cao hơn mặt là 0,2 m

Đình được cấu tạo 3 gian, 2 dĩ có chiều dài 11 m, chiều rộng 7,2 m, diện tích 79,2 m2

Phía trước đình, cả 3 gian trước kia đều thông thoáng, nhưng đến những năm 1960, hợp tác xã nông nghiệp xây cuốn cót 2 gian hồi, gian giữa để trống. Năm 1983 làng Đồng Bào dùng làm nhà văn hoá và nơi hội họp của làng nên đã trổ 2 cửa ở 2 gian đầu hồi, 1 cửa chính ở gian giữa, 1 cửa ở đầu đốc phía nam.

Tổng thể ngôi đình có 16 cột gỗ: 8 cột cái, gồm 2 hàng cột cái trước, sau; 6 cột quân gồm 4 cột quân trước và 2 cột quân ở vì 2, vì 3, trốn 2 cột quân ở vì 1 và vì 4. Đình gồm 3 gian, 4 vì kèo gỗ, mỗi vì có 4 cột có kết cấu cân đối và đối xứng nhau, gồm 2 gian đầu đối xứng với 2 gian cuối, đối xứng nhau quan gian giữa, các vì kèo liên kết nhau theo kiểu giả chiêng, chồng rường, kẻ hiên. Tất cả cả vì kèo đều được liên kết với nhau theo một kiểu cấu trúc khung gỗ chắc chắn….

Đình Đồng Bào có không gian kiến trúc phong phú, thể hiện ở các đề tài trang trí phủ trên các cấu kiện gỗ như trụ đứng, xà nách, xà hạ ở gian giữa, kẻ hiên, bẩy sau, các con rường.

Đình Đồng Bào là di tích Kiến trúc – Nghệ thuật cấp tỉnh, có kiến trúc tiêu biểu, có chữ “Thức” kiến trúc thuần Việt về kỹ thuật kết cấu gỗ: Đề tài trang trí các hình con vật long, lân, chữ thọ, lá cúc cách điệu, xà lòng, xà hạ, đục lá lật, chạm kênh, chạm bong …. Thể hiện phong cách kiến trúc dân gian truyền thống.

Những chạm khắc gỗ ở đình Đồng Bào mà nghệ nhân thể hiện vừa giàu hình ảnh biểu đạt trực quan trong không gian truyền thống thờ thành hoàng làng, vừa giàu tính tưởng tượng, mang nhiều giá trị nghệ thuật.

Đình Đồng Bào là một công trình thể hiện được kết cấu kiến trúc và các mảng chạm khắc thể hiện tâm tư, nguyện vọng của quần chúng lao động thông qua bàn tay tài hoa của nghệ nhân gắn với đời sống tinh thần gàn gũi với thiên nhiên, lịch sử và con người.

Xin mời quý khách gần xa hãy đến với đình Đồng Bào để hiểu thêm về văn hoá truyền thống của cha ông và tham quan làng Đồng Bào, một miền quê cách mạng, hiếu khách, một trong những làng văn hoá cấp tỉnh, thôn nông thôn mới kiểu mẫu đầu tiên của huyện Thiệu Hoá

Trần Cảnh

0 bình luận
(Bấm vào đây để nhận mã)

CÔNG KHAI TIẾN ĐỘ GIẢI QUYẾT TTHC

CHI TIẾT